Serbest Meslek Makbuzu (SMM) Hesaplama 2026
Serbest meslek makbuzunuzu brüt tutardan, müşteriden tahsil edeceğiniz net tutardan ya da cebinize kalmasını istediğiniz net gelirden yola çıkarak anında hesaplayın. 2026 yasal stopaj (%20) ve KDV oranlarıyla uyumludur.
SMM Formülleri ve Hesaplama Mantığı
Serbest Meslek Makbuzu hesaplanırken Brüt Tutar üzerinden kesintiler eklenir ve çıkarılır. Müşteriden tahsil edilecek tutar ile cebinize kalacak olan net gelir aynı şey değildir; çünkü KDV müşteriden alınıp devlete ödenen bir vergiyken, stopaj da sizin adınıza müşterinin devlete ödediği peşin gelir vergisidir.
Hesaplama Formülleri
Serbest çalışanların (freelancer) ve bağımsız meslek mensuplarının finansal planlama yaparken bu vergi kırılımlarını doğru bilmesi, fiyat teklifi verirken zarar etmelerini engeller.
Sıkça Sorulan Sorular
Serbest Meslek Makbuzu (SMM) nedir?
Serbest Meslek Makbuzu (SMM), serbest meslek erbabının (avukat, doktor, mali müşavir, mühendis, serbest yazılımcı vb.) mesleki faaliyetlerine ilişkin olarak tahsil ettiği ücretler için düzenlediği ve fatura yerine geçen yasal bir belgedir.
SMM kesintileri nelerdir ve oranları kaçtır?
SMM düzenlenirken iki ana kesinti/vergi kalemi bulunur: Gelir Vergisi Stopajı (%20 yasal oran) ve Katma Değer Vergisi (KDV - genel olarak %20, bazı meslek kollarında %10). Stopaj brüt tutardan düşülürken, KDV brüt tutara eklenir.
SMM'de stopajı kim öder?
Makbuz üzerinde kesilen stopaj tutarı, hizmeti alan vergi mükellefi müşteri tarafından muhtasar beyanname ile devlete ödenir. Yani stopajı sizin adınıza müşteriniz vergi dairesine yatırır. Bu tutar sizin yıllık gelir verginizden mahsup edilir.
Şahıslara (Vergi mükellefi olmayanlara) SMM düzenlenirken stopaj kesilir mi?
Vergi mükellefi olmayan şahıslara (nihai tüketicilere) düzenlenen serbest meslek makbuzlarında stopaj kesintisi yapılmaz. Çünkü nihai tüketicilerin muhtasar beyanname verme yükümlülüğü yoktur. Dolayısıyla sadece KDV eklenerek makbuz kesilir.
E-SMM nedir ve zorunlu mudur?
E-SMM, serbest meslek makbuzunun elektronik ortamda düzenlenmesi, saklanması ve iletilmesini sağlayan dijital versiyonudur. Türkiye'de serbest meslek faaliyeti yürüten tüm mükelleflerin e-SMM sistemine geçmesi yasal olarak zorunludur.
SMM KDV tevkifatı nedir?
Belirli kamu kurumları veya bazı kurumsal firmalarla iş yapıldığında, KDV tutarının bir kısmının alıcı tarafından doğrudan devlete ödenmesi işlemidir. Danışmanlık ve denetim gibi bazı serbest meslek hizmetlerinde 9/10 oranında KDV tevkifatı uygulanmaktadır.